Δρ. Έλληνας: Μας έμειναν μόνο περιφερειακές και τοπικές αγορές

Δύσκολα τα δεδομένα για το Φ.Α

Για τις εξελίξεις σε ότι αφορά το φυσικό αέριο αλλά και το γεωτρητικό πρόγραμμα που έχει επηρεαστεί λόγω κορωνοϊού μιλά στο Voice of the island ο διεθνής εμπειρογνώμονας φυσικού αερίου δρ. Χαράλαμπος Έλληνας. Μεταξύ άλλων επισημαίνει πως έχει χαθεί η ευκαιρία να διοχετευθεί το φυσικό αέριο της Κύπρου προς την Ευρώπη αφού οι τιμές έχουν πέσει και είναι δύσκολο να το ανταγωνιστεί είτε μέσω αγωγού είτε υγροποιημένο Οι αγορές που  μένουν είναι κυρίως τοπικές και περιφερειακές αλλά για να αναπτυχθούν θα χρειαστεί λύση των προβλημάτων και ανάλογη ενεργειακή στρατηγική επισημαίνει ο δρ. Έλληνας.

 

της Ελένης Κωνσταντίνου

Πως επηρεάζεται το γεωτρητικό πρόγραμμα από τη πανδημία του κορωνοϊού και τη διακοπή των σχεδιασμών των μεγάλων εταιρειών;

Το 2ο τρίμηνο του 2020 θα είναι θα είναι ακόμα πιο δύσκολο και από το πρώτο για όλες τις εταιρείες λόγω των πολὐ χαμηλών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οι απώλειες των εταιρειών αναμένονται να είναι τεράστιες, με την ExxonMobil να είναι γύρω στα $2,3δις.

Αναλυτές δηλώνουν ότι πιθανότατα η πετρελαικἠ βιομηχανία δεν θα ανακάμψει πριν από το τέλος του 2023 από αυτή την κρίση, και στο τέλος της θα είναι μια διαφορετική βιομηχανία. Οι εταιρείες θα πρέπει να αυξήσουν την αποδοτικότητα τους και να μειώσουν το κόστος παραγωγἠς για να μπορέσουν να λειτουργήσουν κερδοφόρα σε ἐνα μελλοντικό περιβάλλον χαμηλών τιμών.

Ήδη όλες οι εταιρείες έχουν μειώσει δραματικά τις κεφαλαιουχικές  δαπάνες τους για το 2020 και απολύουν χιλιάδες υπαλλήλους, ενώ αναμένονται περαιτέρω περικοπές. Το σύνολο μπορεί να κυμαίνεται μεταξύ 40%-60%, σε σημεἰο που το τι απομένει μπορεί να υποστηρίξει μόνο βασικές λειτουργίες. Το 2021 αναμένεται να είναι επἰσης δύσκολο.

Αργά ή γρήγορα, οι διεθνείς εταιρείες που λειτουργούν στην Ανατολική Μεσόγειο και στην κυπριακή ΑΟΖ θα χρειαστεἰ να επανεκτιμήσουν τα σχέδιά τους και την αξία των αποθεμάτων που έχουν ήδη ανακαλυφθεί και να λάβουν αποφάσεις σχετικά με το αν εξακολουθοὐν να είναι εμπορικά βιώσιμα για να μποροὐν να αναπτυχθούν. Αυτό φυσικά θα έχει επίσης επιπτώσεις στην συνέχιση ερευνών και γεωτρήσεων, εκτός ίσως από υπάρχουσες δεσμεύσεις.

Είχατε αναφέρει πως αντί της φτηνής πρότασης της Εταιρείας Hoeg LNG για ενδιάμεση προμήθεια φυσικού αερίου, στην Κύπρο προτιμούνται ακριβότερες μόνιμες λύσεις γιατί εκτιμάται ότι συμβαίνει αυτό;

Είναι κάτι απαράδεκτο και δύσκολο να δικαιολογηθεί. Η λύση που προσφέρει η Hoeg LNG μπορεί να είναι λειτουργήσιμη στο τέλος του πρώτου τριμήνου του 2021. Η εταιρεία αναλαμβάνει όλα τα έξοδα και δεν χρειάζεται καμία υποστήριξη από την κυβέρνηση, εκτός από τις αναγκαίες αδειοδοτήσεις.

Μέχρι που να είναι διαθέσιμο το νέο τερματικό αποϋγροποίησης θα μπορούσε να μας βοηθήσει να αποφύγουμε το κόστος ρύπων για δύο χρόνια και να επωφεληθούμε απὀ την παρούσα χαμηλή τιμή υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ). Βάσει των δεδομένων, υπολογίζω ότι με αυτές τις συγκυρίες η Κύπρος θα μπορούσε να αποφύγει περισσότερο από €100εκ. τον χρόνο σε σύγκριση με το κόστος ηλεκτρισμού απὀ μαζούτ/ντίζελ. Δηλαδή σε δυο χρόνια το ολικό ὀφελος θα ἠταν τουλἀχιστον €200εκ. – ἐνα πολύ σημαντικὀ ποσὀν.

Σε μια περίοδο που η οικονομία της Κύπρου έχει πληγεί τόσο σοβαρά απὀ τον κορωνοιό, είναι απαράδεκτο και ατυχές ὀτι αυτή η προσφορά δεν λαμβάνεται τόσο σοβαρά όσο θα έπρεπε, τουλάχιστον μέχρι τώρα. Ας ελπίσουμε ότι η νέα υπουργός θα την προωθήσει.

Εαν θέλουμε να διοχετευθεί το ΦΑ στην Ευρώπη με το φθηνότερο κόστος ποια διαδρομή πρέπει να ακολουθήσουμε και πόσοι τρόποι υπάρχουν;

Χάσαμε αυτή την ευκαιρία. Οι τιμές φυσικού αερίου στην Ευρώπη είναι και θα παραμείνουν πολύ χαμηλές, σε σημείο που να μην μπορεί φυσικό αέριο απὀ την Κύπρο να ανταγωνιστεί, σε οποιαδήποτε μορφή – είτε μέσω αγωγού είτε υγροποιημένο.

Επίσης, η Ευρώπη ολοένα και προχωρεί στην μετάβαση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, ιδιαίτερα με την νέα Green Deal.

Οι αγορές που μας μένουν είναι κυρίως τοπικές και περιφερειακές. Αλλά για να αναπτυχθούν θα χρειαστεί λύση των προβλημάτων και ανάλογη ενεργειακή στρατηγική.

Θα μπορούσε να υπάρξει μια συνεργασία μεταξύ Κύπρου – Τουρκίας που να αφορά στο Φ.Α; Για παράδειγμα εαν υπήρχαν ικανοποιητικές ποσότητες από τα κυπριακά κοιτάσματα θα μπορούσαν να πωληθούν στην Τουρκία; Η θα μπορούσε να αναπτυχθεί ένα άλλο είδος συνεργασίας;

Με λύση κυπριακού και των διαφορών μας με την Τουρκία θα ήταν πιθανό. Αλλά και η Τουρκία έχει προχωρήσει προς άλλη κατεύθυνση. Ἐχει δώσει προτεραιότητα στην ανάπτυξη εγχώριων πηγών ενέργειας, ὀπως ανανεώσιμες πηγές, αάνθρακα και λιγνήτη, υδροενέργεια, ακόμα και πυρηνική ενέργεια, για οικονομικούς λόγους αλλά και για λόγους ασφάλειας στην παροχή ενέργειας.

Επίσης έχει πρόσβαση σε άφθονο φθηνό φυσικό αέριο, μέσω αγωγών από Ρωσία, Ιράν και Αζερμπαιτζάν, και σε υγροποιημένη μορφή, σε χαμηλές τιμές.

Για να διεισδύσει κυπριακό φυσικό αέριο στην Τουρκική αγορά θα χρειαστεί να είναι ανταγωνιστικό βάσει αυτών των τιμών.

Με λύση κυπριακού, άλλο είδος συνεργασίας θα μποροὐσε να ήταν η παροχή φυσικού αερίου σε όλη την Κύπρο και άνοιγμα των κυπριακών αγορών και πετρελαικής βιομηχανίας σε Τουρκικές εταιρείες, και φυσικά και το αντίστροφο.

Τοποθετήθηκε ο θεμέλιος λίθος του Τερματικού Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (ΥΦΑ) στο Βασιλικό, που θα ανοίξει το δρόμο για την εισαγωγή φυσικού αερίου στην Κύπρο. Πρακτικά αυτό τι σημαίνει;

Πρωτίστως θα είναι η μετάβαση της παραγωγής ηλεκτρισμού απὀ μαζούτ/ντίζελ σε φυσικό αέριο. Αυτό θα χαμηλώσει τις εκπομπές ρύπων κατά περίπου 28%, με ανάλογη πτώση στο κόστος που πληρώνει η ΑΗΚ στην Ευρώπη για ρύπους.

Για να αποφύγουμε αυτό το κόστος ο μόνος τρόπος είναι να αυξηθεί η υιοθέτηση ανανεώσιμων πηγών. Κάτι που δυστυχώς δεν προωθείται δυναμικά στην Κύπρο, παρά τις τεράστιες δυνατότητες πού έχουμε σε ηλιακή ενέργεια.

Μάλιστα υπάρχει κίνδυνος η εισαγωγή ΥΦΑ να καθυστερήσει την ραγδαία υιοθέτηση ανανεώσιμων πηγών ακόμα περισσότερο. Ὀσο λιγότερος ηλεκτρισμός παράγεται απὀ ΥΦΑ, τόσο πιο ψηλό θα είναι το κόστος απόσβεσης επενδύσεων ανά μονάδα.

Επίσης με τις πιθανότηρες ανάπτυξης του Αφροδίτη να απομακρύνονται, υπάρχει κίνδυνος η Κύπρος να κλειδωθεί σε εισαγωγή ΥΦΑ μακροχρόνια.

Για αυτούς τους λόγους, και το κόστος απόσβεσης των επενδύσεων για το νέο τερματικό – παρά τα €101,5εκ. χορηγία από την Ευρώπη –  να μην αναμένουμε πτώση στην τιμή ηλεκτρισμού – μάλλον το αντίθετο.

Voice of the Island

Related Articles

Back to top button
Close